του Παναγιώτη Αναστασάκου

Σε ένα φωτορεπορτάζ που είχε δημοσιευτεί στην εφημερίδα Guardian, την 1η Ιουνίου του 2009 με θέμα την «τσιμεντοποίηση» των Ισπανικών ακτών, υπήρχε το εξής κεντρικό σχόλιο:
«Τις δύο τελευταίες δεκαετίες οι πάλαι ποτέ πανέμορφες ισπανικές ακτές έχουν καταστραφεί από την κατασκευή ξενοδοχείων, πολυκατοικιών και δεύτερων (εξοχικών) κατοικιών. Εδώ είναι μερικά από τα χειρότερα παραδείγματα…». Και ακολουθούσαν αρκετές φωτογραφίες από Ισπανικές παραλίες μεταξύ των οποίων είναι και αυτές που ακολουθούν.
Φωτογραφίες για να σου …σηκώνεται η τρίχα. 
Το Benidorm σήμερα….

Αν θέλετε και άλλα φωτογραφικά παραδείγματα, αναζητήστε τα στις ιστοσελίδες εδω κι εδώ
Να επιχειρήσουμε μια εξήγηση για το φαινόμενο;
Πρώτον, ήταν η Δικτατορία εκείνη την εποχή στην Ισπανία, που δεν επέτρεπε αντιδράσεις και διαμαρτυρίες στις κεντρικές επιλογές της Κυβέρνησης του Φράνκο.
Δεύτερον, με την ανάπτυξη του Τουρισμού, υπήρξε Πανευρωπαϊκή «ζήτηση» για θερινές κατοικίες και για διακοπές στις Ισπανικές ακτές της Μεσογείου, η οποία «ξύπνησε» τα επιχειρηματικά κεφάλαια τα οποία πρόθυμα επενδύθηκαν εκεί, αφού η Κυβέρνηση δημιούργησε «επιχειρηματικό κλίμα».
Και το αποτέλεσμα προβάλει σήμερα ανάγλυφο μπροστά μας.
Πέρα λοιπόν από την αναίρεση του δικαιώματος του κάθε πολίτη να έχει ελεύθερη πρόσβαση στις παραλίες, τρώθηκε και ο φυσικός πλούτος των παράκτιων περιοχών, οι οποίες στην Ισπανία, όπως και στη χώρα μας, αποτελούν μία σημαντική πλευρά του περιβάλλοντος,  που υποχρεούμαστε να το παραδώσουμε στα παιδιά μας αειθαλές και αειφόρο.
Τις τελευταίες όμως μέρες  και εμείς εδώ, ξεσηκωθήκαμε για τον Καρτερό, με αφορμή την  μάλλον άστοχη γραφειοκρατική άποψη, του να επιστραφεί στο κράτος η έκταση, με…. Πρωτόκολλο Παραλαβής - Παράδοσης, ενώ το Χρησιδάνειο της έχει λήξει από το 2012 και ήδη από πέρυσι, το σύνολο του ακινήτου μεταβιβάστηκε στο ΤΑΙΠΕΔ, για …εκποίηση.
Περιττή η ενέργεια, αλλά χρήσιμη για να μας ξεσηκώσει…
Διαβάζουμε λοιπόν για Κινητοποιήσεις, Ανακοινώσεις Φορέων, Δηλώσεις αρμοδίων και αναρμοδίων οι όποιοι και σωστά, ανησυχούν για το μέλλον της παραλιακής περιοχής.
Παρατηρώντας το χώρο και σε σχέση με το τι συμβαίνει στην υπόλοιπη βόρεια παραλία του νομού, αβίαστα καταλήγει κανείς στο συμπέρασμα, ότι χωροταξικά η περιοχή είναι κατάλληλη για να μετατραπεί σε ένα δημόσιο χώρο - πάρκο αναψυχής και εξυπηρέτησης που θα απευθύνεται στους πολίτες του Ηρακλείου, όπως είναι οι χώροι που έχουν αναπτυχθεί στη Βούλα, στη Βουλιαγμένη, στη Βάρκιζα στην Περαία κλπ. Ένας χώρος δηλαδή κοντά στην πόλη που θα εξυπηρετείται από δημόσια συγκοινωνία και στον οποίο θα μπορεί κανείς να περάσει ολόκληρη τη μέρα του, να αθληθεί να διασκεδάσει και να απολαύσει τη θάλασσα με λίγα χρήματα. Είναι γνωστό ότι δεν υπάρχουν στην πόλη μας οργανωμένες δημόσιες ακτές ικανές για να ικανοποιήσουν ένα τόσο μεγάλο αριθμό πολιτών, ούτε και υπάρχει άλλος παράκτιος χώρος στον οποίο θα μπορούσαν να αναπτυχθούν παρόμοιες εγκαταστάσεις αναψυχής. Αυτό άλλωστε ήταν και το «βασικό σχέδιο» του 1992, όταν ο ΕΟΤ παραχώρησε με Χρησιδάνειο την περιοχή στην Αυτοδιοίκηση, δηλαδή στο Δήμο Ηρακλείου και τις Κοινότητες Αλικαρνασσού, Καλλιθέας και Ελιάς για να φτιάξουν μια αναπτυξιακή εταιρεία που θα αξιοποιούσε το ακίνητο.
Βέβαια στη Βούλα, στη Βουλιαγμένη κλπ, ήταν ο ΕΟΤ που διαμόρφωσε τις περιοχές αυτές σε δημόσιους χώρους αναψυχής ενώ σε μας εδώ, το «έσπρωξε το θέμα» στην Αυτοδιοίκηση με τις γνωστές «παιδικές ασθένειες» της εποχής τις οποίες μάταια προσπάθησαν να θεραπεύσουν ο «Καποδίστριας» και ο «Καλλικράτης».
Έτσι με μπερδεμένες ακόμη τις αρμοδιότητες αλλά και τις δυνατότητες της Αυτοδιοίκησης,  να κάνει οποιαδήποτε συλλογική και συντονισμένη αναπτυξιακή προσπάθεια, φτάσαμε σήμερα μέχρις εδώ και ο Καρτερός, ήδη αντιμετωπίζει το φάσμα της τσιμεντοποίησης μέσα από τη διαδικασία εκποίησης του από το ΤΑΙΠΕΔ.
Βέβαια στην περίπτωσή μας τα πράγματα δεν θα είναι εύκολα για τους επίδοξους επενδυτές, αφού Πολεοδομικά, η περιοχή έχει «θωρακιστεί» με συμβατές και περιβαλλοντικά ήπιες χρήσεις γης και με πολύ χαμηλούς συντελεστές δόμησης, μέσα από ΓΠΣ και ΣΧΟΑΠ που φρόντισε να θεσμοθετήσει η Αυτοδιοίκηση.
Με όσα διαβάζουμε όμως για Fast track κλπ, καλό είναι να μην εφησυχάζουμε.    
Μια ρεαλιστική πρόταση που θα μπορούσε να περπατήσει έτσι που καταλήξαμε, είναι να «αγοράσουν» οι Δήμοι από το ΤΑΙΠΕΔ τις εκτάσεις του Καρτερού που ανήκουν στα διοικητικά τους όρια, για να μπορέσουν να διαμορφώσουν τις περιοχές αυτές σε χώρους αναψυχής για τους δημότες.
Διαφορετικά, το φωτογραφικό αφιέρωμα μπορεί να ιδωθεί ως μια ζοφερή και δυστοπική εικόνα του μέλλοντος μας…